DIỄM XƯA

Diễm Xưa: Bản Tình Ca Từ Một Buổi Chiều Mưa Trong căn phòng trọ nhỏ ở thị xã Quy Nhơn yên tĩnh, tiếng mưa rơi đều đều trên mái tôn như một điệp khúc buồn bã vô tận. Trịnh Công Sơn, chàng sinh viên trường Sư phạm khóa 1962-1964, ngồi bên cửa sổ, ánh mắt đăm đăm xuyên qua màn mưa giăng mắc. Thị xã nhỏ bé dường như chìm trong một lớp sương ướt át và hoài niệm. Không phải nỗi nhớ nhà, mà là nỗi nhớ về một bóng hình đã khuất xa, một người con gái tên Diễm, đang khiến lòng chàng chùng xuống. “Mưa vẫn mưa bay trên tầng tháp cổ…” Câu hát đầu tiên ấy bật ra một cách tự nhiên, như hơi thở của chính cơn mưa. “Tầng tháp cổ” – hình ảnh gợi về vùng đất Quy Nhơn từng là trung tâm của vương quốc Champa huyền bí, nơi những di tích cổ kính vẫn trầm mặc đón những cơn mưa miền Trung qua hàng thế kỷ. Nhưng với Trịnh Công Sơn lúc ấy, đó không chỉ là cảnh vật. Đó là một phép ẩn dụ cho chính tâm trạng của chàng: một nỗi buồn cổ kính, sâu thẳm và cô độc như những tầng tháp đá, bị mưa thời gian và ký ức bủa vây. Mối tình với Bích Diễm bắt nguồn từ những ngày tháng thanh xuân ở Huế. Từ ban công ngôi nhà trên con phố nhỏ, ngày ngày chàng trai trẻ Trịnh Công Sơn lặng lẽ dõi theo bóng áo dài trắng tinh khôi của Diễm thấp thoáng dưới những hàng long não xanh ngắt, trên đường nàng đến trường. Đó là một tình yêu thầm lặng, có phần đơn phương, thuần khiết và đầy e dè của tuổi học trò. Chàng chưa một lần dám bày tỏ, chỉ giữ kín hình bóng ấy trong tim như một báu vật. Nhưng số phận đã vẽ ra hai con đường khác biệt. Trịnh Công Sơn thi trượt Tú tài II, gia cảnh lại sa sút, buộc chàng phải gác lại giấc mơ đại học. Trong khi đó, Diễm thi đỗ và rời Huế vào Sài Gòn, bước chân vào giảng đường Đại học Văn khoa, một thế giới mà chàng lúc ấy không với tới được. Khoảng cách giữa họ không còn là vài con phố ở Huế, mà là cả một vực thẳm của hoàn cảnh và những lựa chọn số phận. Chàng vào Quy Nhơn học sư phạm, chuẩn bị cho cuộc đời một giáo viên tiểu học bình dị, còn nàng, trong tâm tưởng chàng, đang bước vào một th